( پس اوست خدايى كه آثار و علائم وجود بر اقرار دلِ منكر او گواهى مىدهند ، خداوند بسيار برتر است از گفتار آنهايى كه او را به خلق تشبيه مىكنند ، و كسانى كه او را انكار مىكنند . ) « اعلام » را گفتيم جمع « عَلَم » به معناى علامتها و نشانه هاست ، « جحود » به معناى انكار است ; مىفرمايد : پس خداوند آن موجودى است كه علامتها و نشانه هاى وجود بر وجود او شهادت مىدهند ، و اين شهادت به گونه اى است كه قلب منكر خدا را هم به اقرار و اعتراف مىكشاند ، گرچه به زبان او را انكار مىكند ، امّا فطرتش شهادت به وجود يك هستى غيرمتناهى مىدهد . « تعالى الله عمّا يقول المشبّهون به » كسانى كه عقلشان ضعيف است براى شناخت خداوند او را تشبيه به اجسام مىكنند ، و همان طورى كه خودشان جسم هستند خيال مىكنند خدا هم جسم است ، و بعضى ديگر او را به يك قطعه نور تشبيه كرده اند . حضرت مىفرمايند : خداوند پاك و مبرّا از اين تشبيهاتى است كه تشبيه كنندگان مىكنند ; مانند بعضى از اهل سنّت كه به ظاهر آيه شريفه ( الرّحمن على العرش استوى ) ( 1 ) تمسّك كرده و مىگويند : خداوند روى تختش نشسته ، و براى خدا دست و پا و چشم و گوش و ساير اعضاء و جوارح فرض كرده اند ; حضرت مىفرمايند : خداوند از اين تشبيهات پاك است . « و الجاحدون له علوّاً كبيراً » يعنى خداوند پاك و مبرّا از گفته هايى است كه انكار كنندگان در مورد خدا دارند . والسّلام عليكم و رحمة الله و بركاته

--> 1 - سوره طه ، آيه 5